Is-silta tal-Evanġelju tal-lum f’xi manuskritti antiki ma nsibuhiex  fl-Evanġelju ta’ San Ġwann, imma f’dak ta’ San Luqa, wara  Lq 21,38, bħala l-aħħar ġrajja ta’ Ġesù f’Ġerusalemm qabel jibda r-rakkont tal-passjoni.

Qatt ma kien hemm dubju dwar il-valur ta’ dan ir-rakkont bħala Kelma ta’ Alla. Iżda fl-Evanġelju ta’ San Ġwann din il-ġrajja tidher barra minn postha;  filwaqt li l-istil, il-kliem u l-ambjent tar-rakkont aktar jaqblu ma’ dawk ta’ San Luqa. Kap 21 ta’ San Luqa jispiċċa hekk: Matul il-jum Ġesù kien joqgħod jgħallem fit-tempju, iżda filgħaxija kien joħroġ barra mill-belt lejn l-Għolja taż-Żebbuġ biex jgħaddi l-lejl hemmhekk. Filgħodu mbagħad il-poplu kollu kien imur kmieni fit-tempju biex jisimgħu (Lq 21,37-38).

L-ambjent tar-rakkont hija l-wisgħa li kien hemm bejn it-Tempju ta’ Ġerusalemm u l-Għolja taż-Żebbuġ. It-Tempju kien il-post fejn Ġesù ġie miċħud mill-kapijiet Lhud. Mit-Tempju kienet tiġi mħaddma dik is-setgħa reliġjuża li tjassar flok teħles; u lil min kien jaqa’ fid-dnub ma kellhiex il-ħila teħilsu u tagħtih ħajja ġdida.

Iżda l-Għolja taż-Żebbuġ kienet il-post fejn Ġesù jidħol bil-kuraġġ kollu għall-passjoni, il-mewt u l-qawmien, biex hekk iġib il-ħajja u ħelsien għall-bnedmin kollha. Is-silta tal-lum tistedinna biex nissieħbu miegħu f’dan il-vjaġġ: “Biex nagħraf lilu u l-qawwa tal-qawmien tiegħu mill-imwiet, u naqsam miegħu t-tbatijiet tiegħu, u nsir nixbhu fil-mewt, biex jirnexxili nikseb il-qawmien mill-imwiet” (Fil 3,10-11 fit-Tieni Qari tal-lum).

 

1. Il-mara adultera

“L-għada qabel is-sebħ Ġesù reġa’ mar fit-Tempju, u l-poplu kollu ġie ħdejh, u hu qagħad bilqiegħda jgħallimhom.”  Ġesù kien ix-xemx il-ġdida, li bil-kelma u bil-missjoni tiegħu se jisbaħ jum ġdid ta’ ħajja u ħelsien għall-bnedmin kollha.

“Il-Kittieba u l-Fariżej ħadulu quddiemu waħda mara, li nqabdet tiżni.” Ma kenitx l-ewwel darba li l-Kittieba u l-Fariżej ippruvaw jonsbu lil Ġesù bħalma għamlu issa b’din il-mara li nqabdet f’adulterju. Skond il-Liġi ta’ MoseÏ (Dt 22,22; Lev 20,10) mara li tkun inqabdet f’adulterju kellha tiġi mħaġġra, flimkien mar-raġel li dineb magħha.

Għall-Kittieba u l-Fariżej, il-mara kienet ġa kkundannata għall-mewt. Il-Kittieba u l-Fariżej kienu jirrappreżentaw sistema oppressiva, li tinqeda bil-Liġi biex tjassar flok tillibera lil min hu batut. Kienu jqisu lilhom infushom imħallfin, Ïil fuq mil-Liġi, bis-setgħa li jikkundannaw għall-mewt, mhux biss lill-mara adultera imma saħansitra lil Ġesù.

Fl-Evanġelju ta’ San Ġwann, Ġesù juri ruħu bħala dak li għandu s-setgħa mill-Missier, l-awtorità  li jiġġudika (Ġw 5,22); iżda hu ma ġiex biex jikkundanna iżda biex isalva, u jagħti l-ħajja u ħajja ġdida lil kull min jimxi warajh.

San Pawl, fit-Tieni Qari tal-lum, jagħtina x-xiehda tiegħu stess:“Jiena lqajt li nitlef kollox... u nkun ninsab fih, mhux għax għandi xi qdusija tiegħi, dik li tiġi permezz tal-Liġi, iżda dik li tiġi permezz tal-fidi fi Kristu, il-qdusija ġejja minn Alla.” 

 

2. Il-kundanna tal-Kittieba u l-Fariżej

Minflok ma jikkundanna Ġesù jipprovoka għażla: minn jagħżel lilu jkun għażel il-ħajja tassew; min jiċħdu jkun qed jikkundanna lilu nnifsu għall-mewt.

Il-Kittieba u l-Fariżej għamlulu mistoqsija b’nasba “ħalli jkollhom fuqiex jakkużawh”. Ir-reazzjoni ta’ Ġesù tissorprendina: Ġesù miel minn qaddu ’l isfel u beda jikteb b’sebgħu fit-trab. Ma nafux x’kiteb, iżda nafu li l-kelma “kiteb” tista’ tfisser att ta’ akkuża.  Fil-ktieb tal-profeta  Ġeremija nsibu: “Dawk li jitbiegħdu minnu fit-trab jinkitbu, għax telqu l-Mulej, l-għajn ta’ l-ilma ġieri” (Ġer 17,13). “It-trab” huwa x-Xeol, il-post tal-mejtin.

It-tweġiba ta’ Ġesù hija ċara; “Min minnkom hu bla dnub jitfgħalha hu l-ewwel ġebla”. Dawk li ppretendew jwaqqfu tribunal u jieħdu f’idejhom il-Liġi, minn akkużaturi saru l-akkużati.

 

3. Id-djalogu bejn Ġesù u l-Mara Midinba

Hekk Ġesù fit-Tempju stess, qaleb ta’ taħt fuq ir-raġunament tal-Kittieba u l-Fariżej. U ġab fix-xejn sistema qadima, “xiħa”, ta’ Liġi li tjassar flok issalva: “Wieħed wara l-ieħor, ibda mix-xjuħ, qabdu u telqu, u Ġesùbaqa’ waħdu mal-mara, wieqfa fin-nofs.” Sistema li xxekkel spiċċat biex tagħmel il-wisgħa għall-proġett ġdid ta’ ħajja u ħelsien, miġjub minn Ġesù. Il-ħażen ma jinqeridx billi toqtol lill-midneb, imma billi tilliberah.

Ġesù ma japprovax id-dnub, iżda joffri lill-midneb il-kapaċità ta’  ħajja ġdida u maħfra. Minflok ma jikkundanna lill-mara, Ġesù jiftaħ djalogu magħha, djalogu li jagħtiha l-possibbiltà li tibda ħajja ġdida: “Dawk fejnhom, mara? Ħadd minnhom ma jikkundannak?” - “Ħadd, Sidi.” -  “Mela anqas jien ma nikkundannak. Mur u mil-lum ’il quddiem tidnibx iżjed.”

 

L-Evanġelju għal ħajjitna llum

1. Il-Kelma ta’ Alla fis-siltiet kollha tal-lum timliena b’kuraġġ. Alla kapaċi jagħmel ħaġa ġdida (l-Ewwel Qari); l-għeġubijiet tal-eżodu jistgħu u jirrepetu ruħhom  u baqgħu jirrepetu ruħhom fil-ħajja ta’ eluf ta’ nies u tal-Knisja. San Pawl mill-ħabs jagħmel l-istqarrija tal-fidi tiegħu  li  jilħaq il-għan.

Aħna nistgħu ninbidlu. Il-Kittieba u l-Fariżej ma setgħux jinbidlu; il-pubblikani u n-nisa tat-triq, iva, imma huma ma setgħux jinbidlu, għax ma kinux jemmnu fil-bidla.  Kienu jemmnu biss fil-ħila u t-tjubija tagħhom.  Ma setgħux jemmnu lanqas f’ħaddieħor, li  jista’ jinbidel; li xi ħadd differenti minnhom, xi ħadd midneb seta’ jsir aħjar minnhom. Għalhekk ikkundannaw lill-mara midinba - is-soluzzjoni għalihom kienet  biss li jagħtuha l-mewt. 

Għalhekk ukoll ikkundannaw lil Ġesù; ma setgħux jemmnu li xi ħadd daqshekk differenti minnhom seta’ jsalva d-dinja. Ġesù wriehom li bir-raġunament tagħhom huma wkoll, u aħna magħhom, ikkundannati għall-mewt; għax aħna lkoll midinbin. Ġesù sikket l-arroganza tagħhom b’apppell lill-kuxjenza tagħhom. U f’dak is-skiet kollha telqu, ibda mix-xjuħ.

2. Jibqa’ biss l-Imħallef Ġesù u l-akkużata. U l-Imħallef jitfa’ fuqha ħarsa ta’ ħniena u jsejħilha bl-isem ta’ “Mara”, isem mimli ġieħ u dinjità. Qatt ħadd ma ħares lejha hekk. Ħadd qatt ma kellimha hekk. U jirrifjuta li jikkundannaha. Għax hu ġie mhux biex iżid il-mewt tal-midneb, imma biex dan jikkonverti u jgħix. U jgħidilha “Mur” - erġa’ ibda għix; erġa’ ibda ttama; erġa’ lura d-dar; erġa’ ilbes id-dinjità tiegħek ta’ mara.

Mal-mara midinba, Ġesù għażel it-triq tad-djalogu. Ġesù jeħodha mhux biss kontra min jitfa’ l-ġebel, imma anki kontra min jitfa’ t-tajn kontra min jiżbalja.

 

3. Fiduċjużi f’din il-Kelma, matul dan ir-Randan għamilna mixja ta’ fidi flimkien. Il-ġimgħa d-dieħla aħna se nimxu wara Kristu Mulej, Ħuna u Qaddej  tagħna.  Bil-qawwa tiegħu, rebbieħ fuq il-mewt,  aħna wkoll  jirnexxilna nsiru aħwa u qaddejja ta’ xulxin. Bħal Marija u magħha nistqarru t-twemmin tagħna fil-Kelma ta’ Alla u nagħmluha: Ara, jien il-qaddejja tal-Mulej: ħa jsir minni skond kelmtek! (Lq1, 38).

 

MISTOQSIJIET

1. Żmien ir-Randan hu żmien tajjeb għar-rikonċiljazzjoni: magħna nfusna, bejnietna u ma’ Alla. X’importanza nagħtu lir-rikonċiljazzjoni fil-ħajja spiritwali tagħna?

2. Alla qatt ma jeskludi lil ħadd mill-imħabba tiegħu. U aħna kif nesprimu ruħna dwar dawk li huma “esklużi” mis-soċjetà tagħna: l-immigranti, il-ħabsin, in-nies ta’ tendenzi differenti mill-bqija tas-soċjetà li ninsabu fiha?

3. Il-konverżjoni hi mixja li rridu nagħmlu tul ħajjitna kollha. Qatt ma nistgħu ngħidu “wasalna”. X’għandna nagħmlu biex ikun jistħoqqilna l-ħajja ta’ dejjem? (Ara t-Tieni Qari tal-lum).